Kakaoda fiyatlar yeniden uçuşta: 6 ayda tablo tersine döndü
· Dünya Gazetesi
Geçen yıl yüzde 48'i aşan düşüşle tarihi bir kayıp yaşayan kakaoda rüzgar tersine döndü. Bir bakıma, fiyatlar altı aydır aralıksız yükselirken sadece geçen ay yüzde 25,5 artarak ton başına 6 bin 771 dolara çıktı. El Nino'nun Batı Afrika'daki üretimi vurabileceği endişesi güçlenirken, analistler…
Geçen yılı yüzde 48,1'lik sert düşüşle tamamlayan kakaonun ton fiyatı uluslararası piyasalarda geçen ay yüzde 25,5 artarak 6 bin 771 dolara çıktı.
2026'nın ilk iki ayında da düşüş devam ederken, martta ani yön değişimi ile fiyatlar yüzde 14,3, nisanda yüzde 8,2, mayısta yüzde 9,9, haziranda yüzde 29,4. 2026'nın ilk iki ayında da düşüş devam ederken, martta ani yön değişimi ile fiyatlar yüzde 14,3, nisanda yüzde 8,2, mayısta yüzde 9,9, haziranda yüzde 29,4 ve temmuzda yüzde 6,3 arttı. Son olarak geçen ay kaydedilen yüzde 25,5'lik yükselişle rallinin süresi altı aya çıktı.
Fiyatlardaki yükselişin arkasında yeni sezona ilişkin üretim endişeleri bulunuyor. Özellikle dünyanın önde gelen kakao üreticileri Fildişi Sahili ve Gana'da mahsul gelişiminin ve çiçeklenmenin yavaşlaması piyasadaki arz kaygısını artırıyor.
Intesa Sanpaolo Kıdemli Emtia Ekonomisti Daniela Corsini, fiyat artışında Orta Doğu'daki savaş nedeniyle yükselen enerji maliyetlerinin yanı sıra iklim değişikliği. El Nino'nun yol açtığı rekor sıcaklıkların etkili olduğunu belirtti. Corsini, El Nino'nun Batı Afrika'yı etkileyen Harmattan rüzgarlarını şiddetlendirerek kakao ağaçları üzerindeki baskıyı artırabileceğine dikkat çekti.
Bu riskler nedeniyle 2026- 2027 dönemine ilişkin küresel arz fazlası beklentileri de aşağı çekilmeye başladı. Corsini, bazı analistlerin özellikle Asya'da güçlenen taleple birlikte kakao piyasasının yeniden arz açığına dönebileceği uyarısında bulunduğunu söyledi.
Rabobank Emtia Analisti Oran van Dort da rallinin arkasında yeni üretim sezonuna ilişkin kaygıların bulunduğunu belirterek, "Bu endişelerin başında El Nino riski ile Fildişi Sahili ve Gana'da mahsul gelişiminin ve çiçeklenmenin yavaş olması geliyor." dedi. Gana'da mahsul gelişiminin ve çiçeklenmenin yavaş olması geliyor. " dedi. Van Dort'a göre piyasadaki fiyatlama büyük ölçüde güçlü bir El Nino ihtimali ve zayıf mahsul beklentisi üzerinden şekilleniyor. Bu görünüm spekülatif yatırımcıların da kakao fiyatlarında yükseliş beklentisini güçlendiriyor.
Kakaodaki hareket, tarım emtialarında yaşanan daha geniş çaplı fiyat artışının da parçası. Jeopolitik gerilimler ve olumsuz hava koşulları geçen ay birçok üründe arz endişelerini artırdı.
Chicago Ticaret Borsası'nda buğday fiyatları yüzde 21, mısır yüzde 16, pirinç yüzde 9,2 ve soya fasulyesi yüzde 8,5 yükseldi. Intercontinental Exchange'de ise şeker yüzde 21,5, pamuk yüzde 13,9 değer kazanırken kahve yüzde 1 geriledi.
Buğdaydaki sert yükselişte Rusya-Ukrayna geriliminin Karadeniz'deki tahıl sevkiyatını aksatması öne çıktı. Mısır fiyatlarını kuraklık, El Nino ve ABD ile Brezilya'daki üretim kaygıları desteklerken, soya fasulyesinde Çin'in güçlü talebi. Güney Amerika'da üretimin düşebileceği beklentisi etkili oldu.
Pirinçte ise özellikle Asya'daki düzensiz hava koşulları ve normalin altında kalan muson yağışları üretim endişelerini artırdı. Petrol fiyatlarındaki yükseliş de etanol üretiminde kullanılan şeker kamışına talebi destekleyerek şeker fiyatlarını yukarı taşıdı.