Hamam böceklerine çip ve kamera takılarak afetlerde kurtarma görevi yapmaları hedefleniyor
· Anlatılanın Ötesi - Yaşam
Avustralyalı araştırmacılar, deprem gibi afetlerde enkaz altındaki kişilere ulaşabilmek için kamera ve küçük enjeksiyon sistemleriyle donatılmış hamam böcekleri geliştirdi.
Avustralya'daki bilim insanları, deprem ve benzeri büyük afetlerde arama kurtarma ekiplerine yardımcı olması amacıyla hamam böceklerini kullanmayı planlıyor.
Queensland Üniversitesi ile Yeni Güney Galler Üniversitesi (UNSW) bünyesindeki biyorobotik ve biyomedikal mühendislerinin geliştirdiği bu sistem, böceklerin doğal hareket yeteneklerini elektronik donanımlarla bir araya getiriyor.
"Paraborg" adı verilen bu böcekler; yıkılan binalar, mağaralar ya da kurtarma ekipleri için girilmesi tehlikeli olan dar ve enkaz altındaki bölgelere gönderilmek üzere hazırlanıyor.
Kamera ve mini enjeksiyon sistemi taşıyorlar Araştırmacılar, Queensland'in kuzeyinde yaşayan dev oyuk kazan hamam böceği (Macropanesthia rhinoceros) türünü kullanıyor. Böceklerin üzerine hafif elektronik cihazlar ile kameralar yerleştirilirken, uzaktan kontrol edilebilen özel otomatik enjeksiyon sistemleri de entegre edildi.
Bu sayede böceklerin enkaz altındaki kişileri belirlemesi ve gerektiğinde acil tıbbi müdahalede bulunabilmesi amaçlanıyor.
Queensland Üniversitesi'nde biyorobotik mühendisi olarak görev yapan Thang Vo-Doan, projeyle böcekleri sadece hareketli sensörler olmaktan çıkarıp küçük ilk müdahale ekiplerine dönüştürmeyi hedeflediklerini aktardı. Vo-Doan, çalışmaya "Birini bulduklarında gerçekten yardım edebilirler mi?" sorusuyla başladıklarını ifade etti.
Araştırmacıların kavram kanıtlama testlerinde, hedefe 15 santimetre mesafe içinde gerçekleştirilen enjeksiyonlarda yüzde 95 başarı elde edildi.
Böceğin hedefe varması, uygun şekilde konumlanması ve enjeksiyonu tamamlamasını içeren tüm sürecin ise denemelerin yüzde 72'sinde başarıyla sonuçlandığı kaydedildi.
Uzmanlar, en büyük mühendislik zorluklarından birinin böceklerin hedefe doğru ve dengeli bir şekilde yönlendirilmesi olduğunu belirtti. Araştırmacılardan biri, insanların büyük bir hamam böceğinin kendilerine yaklaşmasından hoşlanmayabileceğini, ancak enkaz veya mağara gibi yerlerde mahsur kalındığında bu durumun hayati önem taşıyabileceğini dile getirdi.
Araştırmacılar böceklerden oluşan bir ekip kurmayı amaçlıyor.
Araştırmacıların hedefi böceklerden bir ekip oluşturmak Araştırmacılar, böceklerin üzerine elektrot ve mikroçipler yerleştirilirken anestezi uygulandığını, donanımlar çıkarıldığında ise böceklerin diğer hamam böcekleri kadar yaşamaya devam ettiğini belirtiyor.
Uzun vadeli planda, farklı görevleri yerine getirebilen çok sayıda hamam böceğinin ortaklaşa çalıştırılması hedefleniyor. Queensland Üniversitesi'nden Vo-Doan, önümüzdeki 5 ila 10 yıl içinde bu siborg böcek ekiplerinin gerçek acil durumlarda görev alabileceğini umduklarını sözlerine ekledi.
Kaynak: Anlatılanın Ötesi - Yaşam · Derleyen: Elif Aktürk