Çiftçiye destek paketi büyüdü, bazı ödemeler ikiye katlandı
· Dünya Gazetesi
Bitkisel ve hayvansal üretimde destek tutarları yeniden yükseltildi. Yeni düzenlemeyle dekara ödemelerden buzağı, kuzu, arıcılık ve yavru kaybı desteklerine kadar birçok kalemde artış yapıldı; bazı ödemeler iki katına çıktı.
Girdi maliyetlerindeki yükseliş dikkate alınarak yapılan değişiklikler; tarla ürünlerinden hayvancılığa, arıcılıktan su ürünlerine kadar geniş bir üretici grubunu kapsıyor. Bazı desteklerde artış yüzde 40-50 bandında kalırken bazı kalemlerde ödeme tutarı iki katına kadar çıktı.
Bitkisel üretimde katsayı 367 TL'ye yükseldi 2026 üretim yılı için daha önce dekar başına 310 TL olarak açıklanan destek katsayısı 367 TL'ye çıkarıldı.
2025 yılında 244 TL olan katsayıyla karşılaştırıldığında iki yıllık artış yüzde 50'nin üzerine çıkıyor.
Yeni katsayı, ürün bazında hesaplanan temel ve planlı üretim desteklerini de doğrudan yukarı taşıyor.
2027 için 442 TL belirlendi Destek artışı yalnızca 2026 ile sınırlı kalmadı. 2027 üretim yılında kullanılacak destek katsayısı da dekar başına 442 TL olarak belirlendi. Böylece çiftçinin hangi üründe ne kadar destek alacağını belirleyen temel katsayıda önümüzdeki yıl için de yeni bir artış takvimi oluşturuldu.
Mercimek ve nohutta destek 884 TL'ye çıktı En güçlü artışlardan biri mercimek ve nohutta gerçekleşti. Bu iki üründe planlı üretim desteği yüzde 141 artırılarak dekar başına 884 TL'ye yükseltildi.
Bakliyat üretimini artırmayı hedefleyen bu değişiklik, özellikle planlama kapsamındaki bölgelerde üretim yapan çiftçiler açısından yeni destek döneminin en dikkat çekici kalemlerinden biri oldu.
Buğday, arpa ve mısırda 954 TL Türkiye'nin temel tarla ürünlerinde de ödeme tutarları yükseldi. Buğday, arpa ve dane mısırda temel ve planlı üretim desteği 2026 yılı için dekar başına toplam 954 TL olarak belirlendi.
2027 yılında aynı ürünlerde uygulanacak tutar ise 1.149 TL'ye çıkacak.
Ayçiçeği ve soyada destek 1.101 TL Yağlı tohumlar ve bazı bakliyat ürünlerinde ödeme daha yüksek seviyede uygulanacak. Ayçiçeği, kuru fasulye, soya ve kanolada 2026 yılı desteği dekar başına 1.101 TL olurken, 2027 yılı için tutar 1.326 TL'ye yükselecek.
Bu ürünler özellikle yağ ve yem hammaddesi ihtiyacı nedeniyle tarımsal üretim planlamasında stratejik grupta yer alıyor.
Pamukta ödeme 1.652 TL'ye yükseldi Dekar başına en yüksek desteklerden biri pamuk üreticisine verilecek. Pamukta destek tutarı 2026 üretim yılı için 1.652 TL'ye yükselirken, 2027 yılında 1.989 TL'ye çıkacak.
Böylece pamuk üreticisinde de artan üretim maliyetlerinin bir bölümünü karşılamaya yönelik destek tutarı yeniden yükseltilmiş oldu.
Buzağı desteği 2 bin TL oldu Hayvancılıkta da destek tutarları yukarı çekildi. 2025 yılında buzağı başına 1.400 TL olarak uygulanan temel destek, 2026 yılı için 2 bin TL'ye çıkarıldı.
Büyükbaş hayvancılıkta temel ödeme böylece yaklaşık yüzde 43 artırılmış oldu.
Malak desteği 4 bin TL'ye çıktı Manda yetiştiriciliğinde kullanılan malak desteğinde de aynı oranda artış yapıldı. 2025 yılında hayvan başına 2 bin 800 TL olan temel ödeme, 2026 için 4 bin TL'ye yükseltildi.
İlave şartları sağlayan hayvanlarda temel ödemenin üzerine farklı destek katsayıları da uygulanabilecek.
Kuzu ve oğlakta ödeme 430 TL Küçükbaş hayvan yetiştiricilerini ilgilendiren temel destek de artırıldı. Kuzu ve oğlak başına 2025 yılında 300 TL olan ödeme, 2026 yılı için 430 TL'ye çıkarıldı.
Böylece küçükbaş temel desteğinde de yaklaşık yüzde 43'lük artış gerçekleşti.
Çoban desteği 116 bin 100 TL Sürü yöneticisi olarak da bilinen çoban desteğinde ödeme tutarı 100 bin TL sınırının üzerine çıktı. Daha önce 81 bin TL olan destek 116 bin 100 TL'ye yükseltildi.
Destek, gerekli şartları sağlayan işletmelerde sürü yönetimi maliyetinin karşılanmasına katkı sağlamayı amaçlıyor.
Arıcılıkta ödeme iki katına çıktı Arılı kovan desteğinde üretici örgütüne üyelik durumuna göre iki ayrı ödeme uygulanacak. Üretici örgütüne üye olanlarda kovan başına destek 140 TL'den 250 TL'ye yükselirken, üye olmayan üreticilerde 100 TL'den 200 TL'ye çıkarıldı.
Böylece örgüt üyesi olmayan arıcılarda temel destek tutarı iki katına çıkmış oldu.
Yavru kaybına 20 bin TL destek Yeni dönemin dikkat çekici değişikliklerinden biri gebe hayvanlarda yaşanan yavru kayıpları için uygulanacak destek oldu. Sığır ve mandalarda uygun şartları taşıyan yavru kayıpları için hayvan başına 20 bin TL, koyun. Sığır ve mandalarda uygun şartları taşıyan yavru kayıpları için hayvan başına 20 bin TL, koyun ve keçilerde ise 4 bin TL ödeme yapılacak.
Bu kalem, yetiştiricinin beklenmedik hayvan kayıpları nedeniyle karşılaşabileceği ekonomik zararın bir bölümünü azaltmayı hedefliyor.
Su ürünlerinde artış yüzde 100'e ulaşıyor Destek artışları yalnızca tarla ve hayvancılıkla sınırlı tutulmadı. Su ürünleri yetiştiriciliğinde temel destek kalemleri de yeniden belirlendi. Ürün ve üretim türüne göre artış oranları yüzde 30 ile yüzde 100 arasında değişiyor.
Böylece bazı su ürünleri desteklerinde ödeme tutarı önceki seviyenin iki katına kadar çıkıyor.
Hayvan gen kaynaklarında yüzde 60 artış Hayvan gen kaynaklarının korunmasına yönelik desteklerde de yüzde 60 oranında artış yapıldı.
Yeni düzenlemelerle birlikte 2026 üretim yılında tarla ürünlerinden büyükbaş. Küçükbaş yetiştiriciliğine, arıcılıktan su ürünlerine kadar çok sayıda üretici daha yüksek destek tutarlarından yararlanacak.
Artışların çiftçinin toplam gelirine etkisi ise üretim alanı, ürün çeşidi, hayvan sayısı ve sağlanan ilave destek şartlarına göre değişecek.