5 trilyon veriyi tek seferde işledi: ChatGPT'den farklı çalışan yeni yapay zeka modeli tanıtıldı
· NTV - Teknoloji
Jeff Bezos'un desteklediği Project Prometheus projesinde yer alan iki araştırmacı, tek seferde 5 trilyon veri parçasını analiz edebilen yeni bir yapay zeka modeli geliştirdi.
Jeff Bezos tarafından desteklenen Project Prometheus projesinde isimleri geçen iki araştırmacı, tek seferde 5 trilyon veri parçasını işleme kapasitesine sahip yeni bir yapay zeka modelini kamuoyuna sundu. Anima Anandkumar ve Benedikt Jenik'in kurduğu Accelerated Understanding Inc, geliştirdiği sistemin Anthropic ve Google'ın önde gelen yapay zeka modellerinin tipik olarak işleyebildiğinden yaklaşık 5 milyon kat daha fazla veriyi tek seferde değerlendirebildiğini açıkladı. Şirketin sistemi, ChatGPT gibi dil modellerinden ise temel bir noktada ayrılıyor: Dili anlamak yerine fiziksel olayları öğrenmek ve tahmin etmek üzere tasarlandı. Reuters'a açıklamalarda bulunan kurucular Anandkumar ve Jenik, bu teknolojinin uzay ve zaman içindeki fiziksel değişimlerin nasıl ilerleyeceğini öngörebildiğini belirtti.
ChatGPT gibi büyük dil modelleri devasa metin verileriyle eğitilip bir sonraki kelimeyi tahmin etmeye çalışırken, Accelerated Understanding'in geliştirdiği sistem Google'ın geliştirdiği ve ChatGPT'nin de temelini oluşturan "Transformer" mimarisinden faydalanmıyor. Yeni sistem, Anandkumar'ın geçmiş yıllarda öncülük ettiği "sinirsel operatörler" (neural operators) teknolojisi üzerine kurulu. California Teknoloji Enstitüsü'nde (Caltech) bilgisayar ve matematik bilimleri profesörü olarak görev yapan Anandkumar, dil odaklı yapay zekanın insanı, fizik odaklı yapay zekanın ise doğayı merkeze alan bir yaklaşım sunduğunu ifade etti.
Şirket, bu yeni yapay zekanın öncelikli olarak fiziksel sistemlerin modellenmesinde, özellikle de yarı iletken ve çip tasarımlarında kullanılmasını hedefliyor. Şirkete göre fizik yasalarını doğrudan modelleyebilen bir yapay zeka, çiplerin performansını etkileyen malzeme ve sıcaklık gibi unsurları optimize ederek laboratuvarlarda yapılan deneme-yanılma çalışmalarını azaltabilir. Sistemin ayrıca robotikte, aşırı hava olaylarının tahmininde ve enerji şirketleri için jeolojik verilerin analizinde kullanılabileceği belirtiliyor. Anandkumar, her fizik problemi için ayrı matematiksel modeller kurmak yerine tek bir yapay zeka sisteminin çok sayıda farklı fizik sorusunu çözebileceğini belirtirken, şirketin ilk etapta bireysel tüketiciler yerine kurumsal firmalara hizmet vereceğini ekledi.
Amazon'un kurucusu Jeff Bezos'un da ilgisini çeken bu yaklaşım, geçmişte önemli bir iş teklifine konu oldu. Reuters tarafından incelenen toplantı kayıtlarına göre, 2024 yılının sonlarında Los Angeles yakınlarında gerçekleşen bir yemekte yatırımcı ve biyoteknoloji girişimcisi Vik Bajaj, Anandkumar ve Jenik ile ortaklık imkanlarını değerlendirdi. Bajaj daha sonra Bezos ile birlikte Project Prometheus'u kurdu. Anandkumar ve Jenik'e şirketin yüzde 35'ine kadar hisse verilmesi, yıllık toplam 1 milyon dolarlık ücretin ise üç aylık çalışmanın ardından 2 milyon dolara çıkarılması teklif edildi. Belgede ayrıca Bezos'un da aralarında bulunduğu yatırımcılardan, B serisine kadar "taahhüt edilmiş" finansman turları kapsamında 2 milyar doların üzerinde sermaye sağlanmasının planlandığı belirtiliyordu. Ancak ikili bu teklifi geri çevirerek kendi şirketlerini kurma yoluna gitti. Bezos ve Bajaj'ın kurduğu Prometheus ise Haziran 2026'da 12 milyar dolarlık B serisi yatırım alarak karmaşık fiziksel sistemlerin üretimini otomatikleştirecek yapay zeka teknolojileri üzerindeki çalışmalarını sürdürdü.
Daha önce Amazon bünyesinde bilim insanı olarak görev alan ve Nvidia'da beş yıl boyunca yöneticilik yapan Anandkumar, 2018 yılında katıldığı Nvidia'da grafik işlemcilerin ileri düzey yapay zeka araştırmalarındaki rolünü inceleyen bir ekibi yönetti. Bu ekibin ilk çalışmalarından biri, yapay zekanın karmaşık meteoroloji hesaplamalarıyla aynı doğrulukta ancak çok daha hızlı hava tahminleri yapabileceğini ortaya koydu. Bu başarı, Nvidia CEO'su Jensen Huang'ın da ilgisini çekti ve Huang, Anandkumar'ın sinirsel operatörler konusundaki çalışmalarını 2021 yılındaki Nvidia GTC konferansında tanıttı. Anandkumar, yapay zekanın teorik fizikçilerin rollerini üstlenebileceğini belirttiğinde Huang'ın kendisine bu uzmanların tüm işlerini devralmasını istediğini dile getiren bir yanıt verdiğini belirtti.
Kaynak: NTV - Teknoloji · Derleyen: Elif Aktürk